Dit artikel gaat over een ingredient in voedingssupplementen. Het is geen medisch advies en het gaat niet over aandoeningen. Heb je gezondheidsklachten of gebruik je medicijnen, overleg dan met je huisarts of apotheker.
Op het ene potje staat collageen type 1 en op het andere type 2, in doseringen die een factor honderd uiteenlopen. Dat verschil is feitelijk en goed uit te leggen. Wat erover gezegd mag worden is een aparte vraag, en die komt hier eerst, want het antwoord bepaalt hoe je de rest leest.
Wat er over collageen gezegd mag worden
Voor collageen bestaat geen goedgekeurde bewering, niet voor type 1 en niet voor type 2. Het valt ook niet onder de on-hold regeling, want die geldt uitsluitend voor kruiden en plantenextracten en collageen is een dierlijk eiwit. Er loopt dus geen beoordeling die er later alsnog iets over zou toestaan.
Collageen mag dus op het etiket staan en het mag hier besproken worden, maar er hoort geen effect bij. Ook geen voorzichtig geformuleerd effect, en ook geen voetnoot over een lopende beoordeling, want die is er niet. Dit artikel gaat over het verschil tussen de twee typen en over gebruik, en verder niets.
Wat collageen is
Collageen is een structuureiwit en het meest aanwezige eiwit in het menselijk lichaam. Het lichaam maakt het zelf aan uit aminozuren. Er zijn ruim twintig varianten beschreven, maar in supplementen kom je er vooral twee tegen. Ze verschillen in herkomst, in vorm en in de hoeveelheid waarin ze gedoseerd worden.
Type 1
Type 1 is veruit het meest aanwezige type. Het zit in de huid, in pezen en in botten. Voor supplementen wordt het gewonnen uit rundhuid of uit visvellen en visschubben. Die laatste vorm staat op het etiket als marien collageen. Bijna altijd is het gehydrolyseerd: het eiwit is met enzymen in kortere ketens geknipt zodat het in water oplost. Op het etiket heet dat collageenpeptiden. De dosering ligt meestal tussen de vijf en tien gram per dag, en daarom zit het vaker in poedervorm dan in capsules.
Type 2
Type 2 zit in kraakbeen. Voor supplementen komt het vrijwel altijd uit kippenborstbeenkraakbeen. Hier bestaan twee vormen naast elkaar, en dat verklaart de grote verschillen op de verpakking.
- Gehydrolyseerd type 2. Net als type 1 in kortere ketens geknipt, en net als type 1 gedoseerd in grammen.
- Niet gedenatureerd type 2. Het eiwit is in zijn oorspronkelijke opgevouwen vorm gelaten. Dit wordt gedoseerd in milligrammen, vaak rond de veertig milligram per dag.
Veertig milligram op het ene potje en tien gram op het andere is dus geen fout en geen zuinigheid, het zijn twee verschillende grondstoffen. Staat er alleen collageen type 2 zonder vermelding van de vorm, dan is het getal op de verpakking niet te beoordelen.
Het ingredient dat de bewering wel draagt
Er bestaat wel een goedgekeurde bewoording waarin collageen voorkomt, alleen hangt die niet aan collageen uit een potje maar aan vitamine C: vitamine C draagt bij tot de normale collageenvorming voor de normale werking van de huid, de botten en het kraakbeen. Die gaat over het collageen dat het lichaam zelf aanmaakt. Ze is afgerond goedgekeurd en heeft geen voetnoot nodig. Zoek vitamine C dus op het etiket op en kijk naar de hoeveelheid.
Waar je op let bij het vergelijken
- Type en vorm. Type 1 of type 2, en bij type 2 gehydrolyseerd of niet gedenatureerd. Zonder die twee gegevens zegt de hoeveelheid niets.
- Herkomst. Rund, vis of kip. Dat staat vermeld als het klopt, en het is van belang bij een visallergie of een dieet zonder rundproducten.
- Per dagdosering. Niet per schepje en niet per capsule.
- Prijs per dag. Deel de prijs door het aantal dagen dat een verpakking meegaat. Dat is het enige getal dat tussen merken vergelijkbaar is.
Voor wie het niet is
Collageen is dierlijk, dus niet vegetarisch en niet veganistisch. Plantaardig collageen bestaat niet; producten die zo heten bevatten meestal vitamine C. Gebruik je medicijnen, ben je zwanger of geef je borstvoeding, leg het gebruik dan eerst voor aan je huisarts of apotheker.
In welk product het bij ons zit
In Cleanfit Flexi Vitaal zit collageen type 2, naast vitamine C en mangaan. Die laatste twee dragen de goedgekeurde bewoordingen. Het collageen staat op het etiket zonder effect erbij, om de reden die hierboven staat. De volledige samenstelling staat op de productpagina.
Veelgestelde vragen
Heb ik type 1 of type 2 nodig?
Dat is een vraag naar een effect en daar bestaat geen goedgekeurde uitspraak over. Wat wel vaststaat is waar de twee typen vandaan komen en hoe ze gedoseerd worden, en dat staat hierboven.
Kan ik ze allebei tegelijk nemen?
Er is geen reden waarom dat niet zou kunnen. Let op de totale hoeveelheid eiwit per dag en op vitamines en mineralen die in beide producten zitten.
Zit er collageen in gewone voeding?
Ja, in bindweefselrijke delen van vlees en in bouillon die lang getrokken heeft. De hoeveelheid is niet af te lezen en verschilt per bereiding.
Waarom staat er zo weinig over de werking?
Omdat er geen goedgekeurde bewering bestaat. Een tekst die dat wel invult, doet een uitspraak die niet mag, hoe voorzichtig hij ook is opgeschreven.
Een voedingssupplement is geen vervanging van een gevarieerde voeding en een gezonde leefstijl. Overschrijd de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid niet. Buiten bereik van jonge kinderen bewaren.